Hét kennis- & expertisecentrum voor vrouwenzorg
Van Boshuizenstraat 12
1083 BA Amsterdam
Neem contact op
Coming soon
Ma -Vr: 8.00 - 20.00
Za: 9.00 - 16.00

Traumaverwerking

Een trauma kun je krijgen (‘oplopen’) na het meemaken van een schokkende gebeurtenis. Als het verwerken van een dergelijke gebeurtenis niet goed lukt, blijven er klachten bestaan die het dagelijks leven verstoren. Dan kan er een trauma ontstaan.

Trauma betekent in het Grieks: wondEen psychotrauma betekent letterlijk ‘een wond op de ziel’.

Oorzaken trauma

Een gebeurtenis die een intens gevoel van machteloosheid oproept bij de persoon in kwestie noemen we traumatisch. Daarbij zorgt de gebeurtenis voor een acute verstoring in het leven. De normale loop van het bestaan wordt doorbroken. Had de persoon tot aan de gebeurtenis het vooruitzicht op een leven dat zich in een bepaalde lijn zou ontwikkelen, daarna ervaart zij het leven als compleet veranderd.

Er zijn heel veel gebeurtenissen die tot trauma’s kunnen leiden:

  • Acute, onverwachte schokkende gebeurtenissen, zoals:
    • Ernstig auto-ongeluk of brand
    • Echtscheiding
    • Aanranding of verkrachting
    • Een zware mishandeling
    • Een zeer heftige ruzie met een dierbare
    • Een bijna doodervaring
    • Een zeer zware bevalling (geboortetrauma)
    • Een miskraam
    • Beroving met geweld.

Er is sprake van een éénmalige traumatische ervaring die duidelijk is afgebakend.

  • Schokkende gebeurtenissen die veel langer achtereen optreden, bijvoorbeeld:
    • Ernstige verwaarlozing
    • Seksueel misbruik
    • Huiselijk geweld
    • Stelselmatig lichamelijk geweld
    • Oorlogsgeweld
    • Terroristische aanslag(en)
    • Natuurramp(en).

Deze gebeurtenissen kenmerken zich door permanente dreiging en zich herhalende schokkende ervaringen. Het gaat dan om herhaalde en vaak ook langdurige traumatisering.

De manier waarop iemand reageert op een schokkende gebeurtenis is heel verschillend. Wel staat je leven vaak op zijn kop. Je slaapt slechter, je kan je slechter concentreren, je bent prikkelbaar en hebt nachtmerries. Daarnaast kan je last krijgen van angst en somberheid en (werk)relaties kunnen onder druk komen te staan. Dit zijn normale reacties op schokkende gebeurtenissen. Je wereld is niet langer veilig en voorspelbaar. Je wordt geconfronteerd met je eigen kwetsbaarheid en zo kan je het gevoel van veiligheid en controle verliezen.

Traumaverwerking

Voor het verwerken van een schokkende gebeurtenis is tijd nodig. Als die verwerking te lang duurt, of helemaal uitblijft, is er sprake van een trauma. Iemand kan dan niet meer normaal functioneren, bijvoorbeeld omdat zij probeert bepaalde alledaagse situaties te ontwijken. De verschijnselen van een trauma zijn divers. Mensen kunnen last hebben van nare gevoelens, nachtmerries en herbeleving van de traumatiserende gebeurtenis. Ook kan men lijden aan angsten, slaapstoornissen, geheugenverlies, gespannen zijn, prikkelbaar en boos zijn en depressieve gevoelens.

Posttraumatische stress (PTSS)

De reacties op een traumatische gebeurtenis kunnen direct na de gebeurtenis ontstaan. Maar het kan ook gebeuren dat de reactie pas (veel) later komt. Deze vorm van trauma heet posttraumatische stress en komt vaak voor na langdurige stresssituaties als (oorlogs)geweld of seksueel misbruik. Kenmerkend voor posttraumatische stress is de herbeleving van het gebeurde (in nachtmerries, flashbacks of herhalend spel), overdreven waakzaam zijn en het vermijden van situaties die aan de gebeurtenissen doen denken. Vrouwen hebben twee keer zo vaak een PTSS als mannen.

Seksueel misbruik

Seksueel misbruik is voor een kind,  jongere of volwassen vrouw een traumatische ervaring. Seksueel misbruik kan veel geestelijke en ook lichamelijke gevolgen hebben. Slachtoffers kunnen last krijgen van onder andere:

  • Angst om alleen te zijn, om naar de wc te gaan, om langs bepaalde plekken te lopen;
  • Onzekerheid over zichzelf, het uiterlijk, de eigen gezondheid;
  • Schaamtegevoel, bijvoorbeeld over het eigen lichaam, over bloot-zijn;
  • Schuldgevoel over wat is gebeurd;
  • Slaapproblemen zoals inslaapproblemen of nachtmerries;
  • Woedebuien op onverwachte momenten;
  • Teruggetrokken gedrag, zoals verdrietig zijn, zich afsluiten;
  • Geseksualiseerd gedrag zoals overmatige belangstelling voor seksualiteit, seksueel getinte spelletjes doen;
  • Lichamelijke problemen zoals buikpijn;
  • Seksuele beperkingen zoals vaginisme.
Multidisciplinaire traumabehandeling

Bij SHE. Health Clinics hanteren we in de meeste gevallen een multidisciplinaire en complementaire aanpak die kan bestaan uit onder andere:

  • Lichamelijk onderzoek en begeleiding door een vrouwelijke medisch specialist; 
  • Psychotherapie;
  • Leefstijladvies;
  • Voedingsadvies;
  • Mindfulness (yoga / meditatie);
  • Lichaamsgerichte therapie (massage / acupunctuur);
  • Revalidatietraining (beweging).
Behandeling PTSS

Het kan eng zijn om aan een behandeling van PTSS te beginnen. Je denkt liever niet terug aan het trauma en tijdens de therapie word je weer met de angst geconfronteerd. Voor je herstel is het echter van belang je trauma onder ogen te zien. Samen met je vrouwelijke behandelaar ga je op zoek naar je vermijdingsreacties en roep je het trauma weer op. Het doel van de therapie is dat de angst afneemt en je geen zaken meer vermijdt. Tijdens een PTSS is een trauma onderdeel van je huidige leven, na een behandeling is het er nog wel, maar is het deel van je verleden.

Cognitieve gedragstherapie en EMDR zijn de meest gekozen behandelingen bij PTSS. In overleg wordt bepaald welke behandeling het beste bij je past.

Imaginaire Exposure

De vorm van cognitieve gedragstherapie die bij een PTTS vaak wordt toegepast heet Imaginaire Exposure (IE). Je werkt samen met je SHE. Health Clinics therapeut om de manier waarop je naar de herinnering kijkt te veranderen. Wanneer je een PTSS hebt, doe je er alles aan om de herinnering aan het trauma te vermijden. Dit roept te veel angst bij je op. Maar juist door het vermijden wordt het probleem op lange termijn erger. De herinnering wegdrukken is een tijdelijk oplossing, maar geen blijvende. Tijdens de IE therapie ga je samen met je therapeut in veilige omstandigheden terug naar de gebeurtenis. Je vertelt tijdens de sessies over jouw trauma, je herbeleeft het. Door het telkens weer te vertellen, neemt de angst af. Je krijgt controle over je herinnering. Hierdoor zullen de herbelevingen afnemen. Ook ga je samen met jouw behandelaar aan de slag met zaken die je vermijdt dankzij het trauma. Samen werken jullie eraan dat je bijvoorbeeld weer kan autorijden of bepaalde plekken, zoals een supermarkt, weer kan bezoeken.

Eye Movement Desensitization Reprocessing (EMDR)

Tijdens een EMDR behandeling ga je ook terug naar de schokkende gebeurtenis. Je staat stil bij wat je hierbij voelt, wat je ziet en wat je gedachten zijn over deze gebeurtenis. Uiteindelijk focus je op het meest nare beeld van de traumatiserende herinnering. Terwijl je dit doet leidt de EMDR therapeut je af. Bijvoorbeeld door een vingerbeweging te maken die je met je ogen moet volgen. Het kan ook zijn dat je in een koptelefoon afwisselend piepjes in je linker en rechter oor te horen krijgt. Door telkens stil staan bij het beeld waarvoor je angstig bent en daarbij afgeleid te worden, wordt de emotionele lading aan de herrinnering minder. Het wordt makkelijker om eraan terug te denken. Ook kan het zijn dat er door EMDR nieuwe inzichten ontstaan over de schokkende gebeurtenis. Het trauma kan zo een minder bedreigende betekenis krijgen. Welk effect EMDR precies op de hersenen heeft, is (nog) niet bekend. Wel weten we dat de behandeling effectief is en in de meeste gevallen leidt tot verbetering.

Narratieve Exposure therapie

Bij Narratieve Exposure therapie, ook een vorm van cognitieve gedragstherapie, speelt het naar boven halen van het trauma ook een grote rol. Het verschil met andere ‘exposure’ therapie is dat er niet alleen aandacht is voor de schokkende gebeurtenis. Samen met je vrouwelijke behandelaar bespreek je in detail de belangrijkste gebeurtenissen in je leven vanaf je geboorte. Er is zo aandacht voor de schokkende gebeurtenis en ook voor de prettige en mooie gebeurtenissen.  De schokkende gebeurtenis wordt zo in het perspectief van de rest van je leven geplaatst. Je krijgt zo een beter beeld van je hele leven en je kan zo samen met je behandelaar de angsten die bij de schokkende herinnering horen overwinnen.

Medicatie

Er is geen effectieve medicatie voor een PTSS. Het kan zo zijn dat je naast je PTSS een depressie hebt. In dat geval kunnen antidepressiva en leefstijlaanpassingen helpen je klachten te verminderen.

Meer informatie of afspraak maken?

Wil je meer informatie of een afspraak maken? Neem dan a.j.b. rechtstreeks contact met ons op via 085-2019275 of via ons contactformulier

Aanvullende info
Geen wachttijden bij SHE. Health Clinics

Bij SHE. Health Clinics hebben we geen wachttijden, dus kun je bij ons snel geholpen worden.

Vergoeding door verzekering

De meeste psychologie-onderzoeken en -behandelingen bij SHE. Health Clinics vallen onder de basisverzekering. Dit betekent dat psychologie door jouw zorgverzekeraar wordt vergoed als je een verwijzing van jouw (huis)arts hebt. Houd wel rekening met je eigen risico.

SHE. Health Clinics: alle medische- en paramedische vrouwenzorg op één locatie

Door onze ervaring in het leveren van efficiënte vrouwenzorg, hanteren wij beperkte diagnostiek in korte tijd en een gering aantal polikliniek bezoeken; oftewel een korte en efficiënte zorgcyclus waarbij de vrouwelijke patiënt centraal staat. Vanwege onze onafhankelijkheid en snel diagnostiek, kunnen onnodige opnames en verdere klinische behandelingen worden voorkomen.
Om nog meer reductie in zorgkosten te bereiken hanteren wij een combinatie van multidisciplinaire zorg en complementaire zorg. Dat resulteert in de beste zorg voor vrouwen met een kortere zorgcyclus, waardoor tijd en kosten worden bespaard voor de patiënt, doorverwijzende arts en de zorgverzekeraar.

Meer weten over ons brede zorgaanbod voor vrouwen of wil je weten wat wij voor je kunnen betekenen? SHE. Health Clinics helpt je graag verder! Wij zijn een zelfstandig behandelcentrum (ZBC) in Zeist voor onder andere: preventie, leefstijl, preventief medisch onderzoek (PMO), gynaecologie, seksuologie, overgangsklachten, menopauze, bekkenbodemklachten, borstonderzoek, urologie, dermatologie, cardiologie, chirurgie, neurologie, psychologie, radiologie, interne geneeskunde, pijnklachten, stress, burn-out, slaapproblemen, vermoeidheid, overgewicht, revalidatie en cosmetiek. Je kunt ons bereiken op 085-2019275 of gebruik maken van ons contactformulier.

Neem contact met mij op